ଭୁବନେଶ୍ୱର : କେନ୍ଦ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଜିତେନ୍ଦ୍ର ସିଂଙ୍କୁ ଚିଠି ଲେଖିଲେ ବିଜେଡି ସୁପ୍ରିମୋ ନବୀନ ପଟ୍ଟନାୟକ । ୟୁନେସ୍କୋ କଳିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାର ବିଜ୍ଞାନ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଏକ ସମ୍ମାନଜନକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାର ମଧ୍ୟରୁ ଅନ୍ୟତମ । କିମ୍ବଦନ୍ତୀ ବିଜୁ ପଟ୍ଟନାୟକଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଏହା ପ୍ରତିଷ୍ଠିତ ହୋଇଥିଲା ଏବଂ ୧୯୫୨ ମସିହାରେ ଆରମ୍ଭ ହେବା ପରଠାରୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ୭୨ ଜଣ ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କୁ ଲୁଇସ ଡି ବ୍ରୋଗିଲ୍, ଜୁଲିୟାନ୍ ହକ୍ସଲି, ବର୍ଟ୍ରାଣ୍ଡ ରସେଲ, କାର୍ଲ ଭନ୍ ଫ୍ରିସ୍, ଆର୍ଥର୍ ସି କ୍ଲାର୍କ, ଫ୍ରେଡ୍ ହୋଏଲ୍ ଏବଂ ସରୋଜୀ କପିଟା ଭଳି ୭ ଜଣ ନୋବେଲ ବିଜେତାଙ୍କୁ ପୁରସ୍କୃତ କରାଯାଇଛି।
୧୯୫୧ ମସିହାରେ କଳିଙ୍ଗ ଫାଉଣ୍ଡେସନ ଟ୍ରଷ୍ଟରୁ ୟୁନେସ୍କୋ, ପ୍ୟାରିସକୁ ୧୦୦୦ ପାଉଣ୍ଡର ଅନୁଦାନ ମିଳିଥିବା ସହିତ ସେତେବେଳେ ବିଜୁ ବାବୁ ଏହାର ସଭାପତି ଥିଲେ। ବିଜ୍ଞାନର ଲୋକପ୍ରିୟତା କ୍ଷେତ୍ରରେ ୟୁନେସ୍କୋ କଳିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାର ହେଉଛି ଭାରତର ଏକମାତ୍ର ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାର । ବର୍ଷ ବର୍ଷ ଧରି, ଏହା ଏକ ଲୋଭନୀୟ ପୁରସ୍କାର ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ସ୍ତରରେ ଓଡିଆ ପରିଚୟର ପ୍ରତୀକ ପାଲଟିଛି ।
ୟୁନେସ୍କୋ କଳିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାରର ୫୦ ବର୍ଷ ସଫଳ ହେବା ପରେ ୨୦୦୨ ମସିହାରେ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନିଆଯାଇଥିଲା ଯେତେବେଳେ ସ୍ବର୍ଗତ ଶ୍ରୀ ଅଟଳ ବିହାରୀ ବାଜପେୟୀ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ହୋଇଥିଲେ ଯେ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ବିଭାଗ, ଭାରତ ସରକାର, ସରକାରୀ ଓଡିଶା ଏବଂ କଳିଙ୍ଗ ଫାଉଣ୍ଡେସନ ଟ୍ରଷ୍ଟ ଏହି ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ଅଂଶୀଦାର / ଦାତା ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବେ ଏବଂ ୟୁନେସ୍କୋ କଳିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାରର ଖର୍ଚ୍ଚ ୬: ୪: ୪ ଅନୁପାତରେ ବାଣ୍ଟିବେ ।
ତେବେ, ମୁଁ ଜାଣି ଦୁଃଖୀତ ଯେ ବିଜ୍ଞାନ ଏବଂ ପ୍ରଯୁକ୍ତିବିଦ୍ୟା ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ, ଭାରତ ସରକାର ଏହି ପୁରସ୍କାର ପାଇଁ ସମର୍ଥନ ବନ୍ଦ କରିବାକୁ ନିଷ୍ପତ୍ତି ନେଇଛନ୍ତି।
‘କଳିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାର’ କେବଳ ‘ଓଡିଆ ଗର୍ବ’ର ପ୍ରତୀକ ନୁହେଁ ବରଂ ଏହା ବିଶ୍ୱବ୍ୟାପୀ ରାଷ୍ଟ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ୱାଧୀନ ଭାରତ ପାଇଁ ଏକ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ହୋଇପାରିଛି। କଳ୍ପନା କରନ୍ତୁ ଯେ ବିଜୁ ବାବୁ ଜଣେ ୩୬ ବର୍ଷ ବୟସ୍କ ଯୁବକ ଭାବରେ ପ୍ୟାରିସ ଅଭିମୁଖେ ଯାତ୍ରା କରିଥିଲେ ଏବଂ ବିଜ୍ଞାନର ଲୋକପ୍ରିୟତା ପାଇଁ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାର ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ୟୁନେସ୍କୋ ସହିତ ବୁଝାମଣା କରିଥିଲେ ।
ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କର ଏହି ଦୂରଦୃଷ୍ଟି ଏବଂ ସାହସ ଓଡିଆ ପିଢ଼ି ପାଇଁ ଏକ ପ୍ରେରଣା ଅଟେ । ବିଜୁ ବାବୁଙ୍କ ନିଜ ମାଟି ପ୍ରତି ଥିବା ଭଲପାଇବା ଏବଂ ‘କଳିଙ୍ଗ’ ପୁରସ୍କାରର ନାମକରଣ ପାଇଁ ବିଜୁବାବୁ ସର୍ବଦା ଓଡ଼ିଶାର ଲୋକଙ୍କ ହୃଦୟକୁ ଜିତିଥିଲେ। ତେଣୁ ‘କଳିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାର’ କେବଳ ଏକ ଆନ୍ତର୍ଜାତୀୟ ପୁରସ୍କାର ନୁହେଁ ବରଂ ଏହା କେବଳ ଓଡ଼ିଆଙ୍କ ପରିଚୟ ଯାହା ପାଇଁ ଓଡିଶାର ଲୋକମାନେ ଗର୍ବିତ ଏବଂ ପରିଚିତ ଅଟନ୍ତି ।
ଏହି ପରିପ୍ରେକ୍ଷୀରେ, ଆପଣ ଧ୍ୟାନ ଦେବେ ବୋଲି ମୁଁ ଆଶା କରୁଛି ଏବଂ ୟୁନେସ୍କୋ କଳିଙ୍ଗ ପୁରସ୍କାରର ଦେବା ପାଇଁ ବ୍ୟକ୍ତିଗତ ଭାବରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବାକୁ ଏବଂ ଓଡିଆର ପରିଚୟ ଏବଂ ଗର୍ବକୁ ସମ୍ମାନିତ କରିବାକୁ ମୁଁ ଅନୁରୋଧ କରୁଛି ।
କେନ୍ଦ୍ରମନ୍ତ୍ରୀ ଜିତେନ୍ଦ୍ର ସିଂଙ୍କୁ ଚିଠି ଲେଖିଲେ ନବୀନ
